Planeta Mepli 1/2025, strona 34
Bagh Chal — nepalska gra o tygrysach i kozach
Zabawa w kózkę i tygryska
„Gdy myślimy o grach planszowych, nasza wyobraźnia często kieruje się ku europejskim klasykom” – pisze Marcin Adamczyk i od razu przenosi czytelnika w Himalaje. W Nepalu, kraju znanym głównie z Everestu i duchowej głębi buddyzmu, narodziła się Bagh Chal (funkcjonuje też zapis Bagh Ćal): bagh to „tygrys”, chal – „ruch”. To gra typu „polowanie” dla dwóch osób, na 15 minut, od 6 lat, którą „można było spotkać narysowaną kijem na ziemi w górskich wioskach, rozgrywaną przy kubku herbaty i towarzyskich rozmowach”.
Do rozgrywki nie trzeba niczego kupować: wystarczy narysować siatkę połączonych linii i użyć kamyków jako pionków. Jeden gracz kontroluje cztery tygrysy, drugi stado dwudziestu kozłów – asymetria jest tu całą treścią gry. Tygrysy startują w czterech rogach planszy, kozły leżą obok niej. Pierwszy ruch należy do gracza ze stadem: kładzie znacznik na przecięciu lub styku linii, po czym przeciwnik przesuwa jednego tygrysa wzdłuż linii na najbliższe wolne miejsce. Tygrys „zbija” kozła przeskakując go w sposób przypominający ruch w warcabach. Pierwsza faza trwa do wystawienia wszystkich kozłów; potem można już tylko przesuwać pionki, bez przeskakiwania nad tygrysami.
Warunki zwycięstwa są krótkie i mówią wszystko o napięciu w tej grze: kozły wygrywają, gdy żaden tygrys nie może przesunąć się na wolne pole, tygrysy – gdy zbiją pięć kozłów. Trzy identyczne ruchy pod rząd kończą partię remisem. „Mimo prostych zasad” gra wymaga planowania: tygrys musi unikać zablokowania, kozły muszą strategicznie tworzyć formacje odcinające mu ruchy.
Autor opisuje też własny egzemplarz z kampanii na Kickstarterze: płócienna plansza, drewniane pionki, instrukcja i materiałowy woreczek, a cały zestaw „dosłownie mieści się w kieszeni”. Na drugiej stronie płótna jest mapa do indyjskiej Puli Meka o bardzo podobnych zasadach. Grę wydaje Lemery Games, założone przez Krisztinę i Tamasa – parę, która „kocha gry i podróże” i przysłała czytelnikom „Planety Mepli” specjalne pozdrowienia. Ich misją jest „nie tylko tworzenie świetnych gier (…), lecz także wywieranie pozytywnego wpływu społecznego: oddawanie czegoś krajom, które zainspirowały nasze gry”. Puenta artykułu: „To pojedynek, w którym nie zawsze wygrywa silniejszy, lecz ten, kto lepiej czyta przeciwnika”.
- Bagh Chal zasady
- gra z Nepalu
- Lemery Games
- gra abstrakcyjna dla 2 osób
- tradycyjne gry planszowe